Implantnet

Θέματα παιδείας, κοινωνίας, οδοντιατρικής επιστήμης και όχι μόνο…

Υδροχλωρική αρτικαΐνη: αποτελεσματικότητα και ασφάλεια χρήσης της στην οδοντιατρική.

Κατζουράκη Δήμητρα, Οδοντίατρος

Νταμπαράκης Νικόλαος, Επίκουρος Καθηγητής Οδοντοφατνιακής Χειρουργικής, Χειρουργικής Εμφυτευματολογίας & Ακτινολογίας, Οδοντιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκη

 

 

Περίληψη

Ανάμεσα στα τοπικά αναισθητικά αμιδικού τύπου που χορηγούνται σήμερα, η υδροχλωρική αρτικαΐνη κατέχει ηγετική θέση στην αγορά αναισθητικών.  Αναφορικά την αποτελεσματικότητα της αρτικαίνης στην τοπική αναισθησία, σε σύγκριση με την λιδοκαΐνη, τα δεδομένα των ερευνών υποστηρίζουν μια υπεροχή της αρτικαίνης έναντι της λιδοκαίνης στην τοπική δι εμποτίσεως, αλλά υπάρχει αδύνατη τεκμηρίωση για παρόμοιες διάφορες στην στελεχιαία αναισθησία. Η παραισθησία μετά από έγχυση τοπικών αναισθητικών είναι ένα σπάνιο σύμβαμα. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, ένας μέσος οδοντίατρος, πλήρους απασχόλησης, μπορεί να περιμένει να του συμβεί ίσως ένα περιστατικό παραισθησίας στην σταδιοδρομία του.

Λέξεις κλειδιά: αρτικαίνη, λιδοκαίνη, δραστικότητα, παραισθησία

 

 

 

 

Εισαγωγή

Τα τοπικά αναισθητικά είναι τα περισσότερο συχνά χρησιμοποιούμενα φάρμακα στην οδοντιατρική. Εκτιμάται ότι περισσότερες από 300 εκατομμύρια φύσιγγες τοπικών αναισθητικών, χορηγούνται σε ετήσια βάση από τους οδοντίατρους στην Αμερική. 1 Παρόμοια έχει αναφερθεί ότι ο μέσος Καναδός οδοντίατρος χορηγεί πάνω από 1800 φύσιγγες τοπικών αναισθητικών τον χρόνο. 2 Ανάμεσα στα τοπικά αναισθητικά αμιδικού τύπου που χορηγούνται σήμερα, η υδροχλωρική αρτικαΐνη κατέχει ηγετική θέση στην αγορά αναισθητικών. Σε μια έρευνα που έγινε το 2007 στο Οντάριο του Καναδά,  οι  οδοντίατροι ανέφεραν ότι χορηγούν αρτικαΐνη με επινεφρίνη στο 44,.2 % των αναισθητικών τους χορηγήσεων   και λιδοκαΐνη με επινεφρίνη στο 37.3% 3   και σε μια έρευνα στην Γερμανία σε 911 οδοντιάτρους, αναφέρθηκε η χορήγηση αρτικαΐνης στο 90% των περιστατικών και λιδοκαΐνης μόνο στο 2 %. 4 Στην ελληνική αγορά η αρτικαΐνη κατέχει το 64 % της αγοράς αναισθητικών, ενώ η λιδοκαΐνη μόνο το 16.7 %. (Συνεταιρισμός Οδοντίατρων Θεσσαλονίκης, στοιχεία 2011)

Η υδροχλωρική αρτικαΐνη συντέθηκε το 1969, εισήλθε στην κλινική πράξη το 1976 και σήμερα είναι διαθέσιμη ως διάλυμα 4% με επινεφρίνη 1:100,000 και 1:200,000. 5

Φαρμακολογικές ιδιότητες

Η υδροχλωρική αρτικαΐνη παρουσιάζει τις παρακάτω μοναδικές σε σχέση με τα άλλα αμιδικού τύπου τοπικά αναισθητικά φαρμακολογικές ιδιότητες:

  1. Ένα θειοφαινικό δακτύλιο αντί για βενζολικό που βρίσκεται στην λιδοκαΐνη, που επιτρέπει στο μόριο της να διαχέεται περισσότερο εύκολα μέσα από την νευρική μεμβράνη, λόγω αυξημένης λιποδιαλυτότητας. 6
  2.  Μια δεύτερη μοριακή διαφορά είναι η πρόσθετη εστερική αλυσίδα που είναι ενσωματωμένη στο μόριο της αρτικαΐνης που έχει σαν αποτέλεσμα την υδρόλυση της αρτικαΐνης από τις εστεράσες του πλάσματος. Έτσι 90-95 % της αρτικαΐνης μεταβολίζεται από τις εστεράσες του πλάσματος και ότι απομένει από το ήπαρ. 7
  3. Η ιδιότητα της να δεσμεύεται με τις πρωτεΐνες του πλάσματος κατά 95 % είναι η υψηλότερη ανάμεσα στα τοπικά αναισθητικά. 8 Η ιδιότητα αυτή της πρωτεϊνικής δέσμευσης, επηρεάζει την διάρκεια της αναισθησίας, επειδή η αυξημένη δέσμευση επιτρέπει στα κατιόντα του αναισθητικού να προσκολλώνται στους πρωτεϊνικούς υποδοχείς που βρίσκονται  στα κανάλια νατρίου, αυξάνοντας έτσι την διάρκεια της αναισθησίας. 9 O Uihlein υπολόγισε ότι η ικανότητα δέσμευσης των τοπικών αναισθητικών με τις πρωτεΐνες του πλάσματος έχει μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στα κανάλια ιόντων απ’ότι η λιποδιαλυτότητα. 10

Ασφάλεια και δόση

Τόσο η λιδοκαΐνη όσο και η αρτικαΐνη, έχουν την ίδια μέγιστη επιτρεπόμενη δόση των 500 mg ή 6.6-7 mg/kg για τον ενήλικα ασθενή. 1 Όπως συμβαίνει και με τα άλλα αμιδικού τύπου τοπικά αναισθητικά, έχει δυνητικά την πιθανότητα να προκαλέσει μεθαιμοσφαιριναιμία σε πολύ υψηλές δόσεις. 11 Ωστόσο, όταν η χορήγηση της γίνεται στις συστηνόμενες δόσεις για τοπική αναισθησία στην οδοντιατρική, αυτό το ανεπιθύμητο σύμβαμα είναι απίθανο και δεν υπάρχουν αναφορές περιστατικών μετά από χορήγηση τοπικής αναισθησίας. 11

H αυξημένη συγκέντρωσή της (4%) δεν φαίνεται να έχει σημαντική επίδραση στην κλινική της αποτελεσματικότητα. Για παράδειγμα, σε εξαγωγές άνω και κάτω δοντιών με αρτικαΐνη 2% και 4% με επινεφρίνη 1:200,000, το διάλυμα 4% δεν είχε ανώτερη δραστικότητα. 12,13 Επίσης η συγκέντρωση του αγγειοσυσπαστικού στο διάλυμα της, δεν φαίνεται να παίζει ρόλο στην εγκατάσταση ή στην διάρκεια της αναισθησίας στον πολφό ή στα μαλακά μόρια μετά από στελεχιαία του κάτω φατνιακού νεύρου,  14 ή μετά από τοπική δι’εμποτίσεως στη  άνω γνάθο. 15 Μόνο στην χειρουργική του περιοδοντίου, το διάλυμα αρτικαΐνης 4% με επινεφρίνη 1:100,000 υπερείχε του αντίστοιχου με επινεφρίνη 1:200,000 στην μείωση της αιμορραγίας και στην καλύτερη εικόνα του χειρουργικού πεδίου. 16

Σύγκριση με άλλα τοπικά αναισθητικά

Η πρώτη κλινική δοκιμή στην οδοντιατρική για την αποτελεσματικότητα της αρτικαΐνης έγινε το 1972. Συγκρίθηκε η αρτικαΐνη 2% με επινεφρίνη 1:200,000 με την Λιδοκαΐνη 2% με και χωρίς επινεφρίνη 1:200,000 και την βρήκαν σημαντικά ανώτερη όσον αφορά την διάρκεια και το βάθος της αναισθησίας. 17

Άνω γνάθος

Στην αναισθησία των άνω δοντιών, η αρτικαΐνη προσέφερε γρηγορότερη έναρξη και μεγαλύτερη διάρκεια πολφικής αναισθησίας από την λιδοκαΐνη στα οπίσθια δόντια 18  αλλά όχι στα πρόσθια δόντια. 19,20 Αντίθετα, συγκρίνοντας την δράση των δύο αναισθητικών σε ίσες συγκεντρώσεις στους κεντρικούς άνω τομείς, οι Ruprecht και συν, παρατήρησαν ότι η αρτικαΐνη προκαλεί πιο γρήγορα και μεγαλύτερης διάρκειας αναισθητοποίηση. 21

Λόγω της αυξημένης διηθητικής ικανότητας που διαθέτει η αρτικαΐνη, αρκετές μελέτες έγιναν σε εξαγωγή δοντιών της άνω γνάθου, μόνο με παρειακή διήθηση χωρίς υπερώια αναισθησία. Οι έρευνες αυτές έδειξαν ότι δεν χρειάζεται η υπερώια έμπαρση. 22,23 Αντίθετα οι Ozec και συν. δεν επιβεβαίωσαν κάτι παρόμοιο, ούτε βρήκαν παρουσία αρτικαΐνης στους υπερώιους ιστούς, μετά από διήθηση αρτικαΐνης παρειακά. 24 Σε μια άλλη μελέτη που αφορούσε την δραστικότητα, την έναρξη και διάρκεια δράσης της αρτικαΐνης σε σύγκριση με την λιδοκαΐνη, σε αμφοτερόπλευρες εξαγωγές άνω προγομφίων για ορθοδοντικούς λόγους, βρέθηκε ότι χρειάζεται λιγότερη ποσότητα αρτικαΐνης για επίτευξη βαθειάς αναισθησίας σε σύγκριση με την λιδοκαΐνη. Όσον αφορά την ομάδα της λιδοκαΐνης, μια πρόσθετη υπερώια έγχυση αναισθητικού ήταν απαραίτητη, για την ανώδυνη εξαγωγή των άνω προγομφίων. 25

Κάτω γνάθος

Οι Kanaa και συν συνέκριναν την λιδοκαΐνη 2% με επινεφρίνη 1:100,000 με την αρτικαΐνη 4% με επινεφρίνη 1:100,000 σε παρειακή διήθηση του πρώτου κάτω γομφίου. Το διάλυμα αρτικαΐνης είχε σημαντικά υψηλότερα ποσοστά επιτυχίας (64.5%) συγκρινόμενο με το διάλυμα λιδοκαΐνης (39%). 26  Παρόμοια εργασία βρήκε στατιστικά σημαντική υπεροχή της αρτικαΐνης, με αποτελεσματική πολφική αναισθησία 87% έναντι 57% για την λιδοκαΐνη. 27 Στατιστικά σημαντικά υψηλότερα ποσοστά επιτυχίας σε σχέση με την λιδοκαΐνη καταγράφονται και στην στελεχιαία του γενειακού νεύρου για την αναισθητοποίηση πλάγιων τομέων, κυνοδόντων και προγομφίων κάτω γνάθου. 28  Ωστόσο δεν υπάρχουν στατιστικά σημαντικές διαφορές, στην επίτευξη πολφικής αναισθησίας μεταξύ αρτικαΐνης και λιδοκαΐνης στην ενδοσυνδεσμική αναισθησία του πρώτου κάτω γομφίου. 29

Σε σχέση με την στελεχιαία του κάτω φατνιακού νεύρου αρκετές κλινικές μελέτες έχουν αποτύχει να αποδείξουν την στατιστική υπεροχή της αρτικαΐνης έναντι της λιδοκαΐνης. 8, 14,  19, 29-33  Ωστόσο μετά από χειρουργική εξαγωγή του εγκλείστου σωφρονιστήρα κάτω, η αρτικαΐνη είχε μεγαλύτερη διάρκεια μετεγχειρητικής αναισθησίας και στατιστικά σημαντική μεγαλύτερη διάρκεια αναλγησίας από την μεπιβακαίνη 34 και την λιδοκαΐνη. 33 Επίσης σε δόντια της κάτω γνάθου με μη αναστρέψιμη πολφίτιδα, στα οποία έγινε στελεχιαία του κάτω φατνιακού νεύρου, βρέθηκε ότι σε συμπληρωματικές παρειακές και γλωσσικές διηθήσεις αναισθητικού, η αρτικαΐνη είχε υψηλότερα ποσοστά επιτυχίας, αλλά και οι δύο τεχνικές δεν κατάφεραν να προσφέρουν αποδεκτή αναισθησία. 35

Σε μια από τις δυο πιο πρόσφατες μετα-αναλύσεις που έχει δημοσιευτεί και συγκρίνουν την δραστικότητα της αρτικαΐνης 4% με την λιδοκαΐνη 2% επινεφρίνη 1:100,000 στην οδοντιατρική, υπάρχει απλά μια τάση υπεροχής της αρτικαΐνης σε σχέση με την λιδοκαΐνη. 36 Στην άλλη πρόσφατη επίσης μετα-ανάλυση στα πλαίσια μιας διδακτορικής διατριβής,37  υπάρχει μεν ανώτερη αναισθητική δραστικότητα της αρτικαΐνης σε σχέση με την λιδοκαΐνη, ωστόσο η στατιστική ανάλυση δεν δείχνει ότι αυτές οι διαφορές είναι πάντα στατιστικά σημαντικές.   Διατρέχοντας τις έρευνες δεν είδαμε έστω και μια περίπτωση που να υπερέχει η λιδοκαΐνη έστω και μη στατιστικά σημαντικά.

Το «θέμα της παραισθησίας»

Ως παραισθησία μετά από χορήγηση τοπικού αναισθητικού, αναφέρεται η νευροπάθεια που εκδηλώνεται με επίμονη ή παραμένουσα αναισθησία ή αλλοίωση της αισθητικότητας, που κυμαίνεται από πλήρη αιμωδία έως καυσαλγία, μυρμήγκιασμα ή συνεχόμενο πόνο. 38 Συγκεκριμένα στην αναδρομική μελέτη των Haas & Lennon , αναφέρθηκαν 143 περιπτώσεις παραισθησίας μετά από χορήγηση τοπικών αναισθητικών, στις οποίες το 49 % είχε σχέση με την αρτικαΐνη και μόνο 5 % με την Λιδοκαΐνη. 2 Σε μια άλλη εργασία, οι ίδιοι συγγραφείς ανέφεραν 19 περιπτώσεις παραισθησίας στο Οντάριο το 1994. 39 Μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2000 συμπέρανε ότι η πιθανότητα παραισθησίας είτε από την αρτικαΐνη ή από την πριλοκαίνη ήταν κοντά στο 1:500,000 εγχύσεις. 40 Άλλη έρευνα έδειξε ότι τα περιστατικά παρόμοιων συμβαμάτων με την αρτικαΐνη, ήταν 12 φορές περισσότερα από την λιδοκαΐνη και σχετίζονταν περισσότερο με το γλωσσικό νεύρο. 41 Σε μια διερεύνηση 52 περιστατικών παραισθησίας, οι Hillerup & Jensen ανέφεραν ότι το 54 % των νευρικών βλαβών σχετίζονταν με την χορήγηση αρτικαΐνης. 42 Στην πιο πρόσφατη από όλες αναδρομική μελέτη, με εθελοντικές αναφορές ανεπιθύμητων αντιδράσεων μετά από χορήγηση τοπικών αναισθητικών στις ΗΠΑ, φάνηκε από τα δεδομένα, ότι τα διαλύματα αρτικαΐνης και πριλοκαίνης 4 %,  συσχετίστηκαν με μεγαλύτερη επίπτωση παραισθησίας από άλλα τοπικά αναισθητικά με μικρότερες συγκεντρώσεις. 43

Σε όλες τις εργασίες που αναφέρθηκαν, η αρτικαΐνη ήταν το περισσότερο χορηγούμενο τοπικό αναισθητικό που σχετίστηκε με την παραισθησία (34-60 %), η πλειονότητα των περιστατικών ενέπλεκε το γλωσσικό νεύρο (71-93 %), αλλά είναι εντυπωσιακό ότι κανένα περιστατικό δεν αφορούσε νεύρα της άνω γνάθου. Μέχρι σήμερα, υπάρχει στην βιβλιογραφία μόνο μια αναφορά παραισθησίας στην άνω γνάθο με χορήγηση αρτικαΐνης σε  εξαγωγή 44 και μόνο μια αναφορά παραισθησίας στην άνω γνάθο από στελεχιαία με λιδοκαΐνη και μεπιβακαίνη.45 Οι Cornelius και συν βρήκαν εξάλειψη των δυναμικών δράσης από μικροέγχυση αρτικαΐνης 4 % στα ισχιακά νεύρα αρουραίων στο 90 % έναντι μόνο 10 % στην χορήγηση λιδοκαΐνης 2 %, πράγμα που δηλώνει τον καθοριστικό ρόλο που έχει η συγκέντρωση  του διαλύματος του τοπικού αναισθητικού. 46

 

Μελέτες που συγκρούονται με την «θεωρία της παραισθησίας»

Η μόνη προοπτική μελέτη πάνω στο θέμα αρτικαΐνη και παραισθησία, είναι αυτή των Malamed και συν. Η εργασία αυτή ουσιαστικά συνέκρινε την ασφάλεια χορήγησης της αρτικαΐνης με αυτήν της λιδοκαΐνης και δεν υπήρχε στατιστική διαφορά μεταξύ τους. 47 Οι Progrel και συν. σε μια ανασκόπηση 12 περιστατικών με αλλοιωμένη αισθητικότητα των κάτω φατνιακών και γλωσσικών νεύρων, δεν προτείνουν ότι κάποιος τύπος τοπικού αναισθητικού είναι περισσότερο πιθανό να προκαλέσει βλάβη. 48 Οι Progrel & Thamby μελέτησαν 83 άτομα με μόνιμη βλάβη του νεύρου μετά από στελεχιαία του κάτω φατνιακού νεύρου, το 49% είχαν δεχτεί έγχυση λιδοκαΐνης 2% με επινεφρίνη 1:100,000 και το 47% είχαν δεχτεί πριλοκαίνη 4% με επινεφρίνη 1:200,000.  49 Ο Progrel κατέγραψε παραισθησία μετά από έγχυση λιδοκαΐνης στο 35% των περιπτώσεων και αρτικαΐνης στο 30%.  50

Συχνότητα παραισθησίας μετά από τοπική αναισθησία

Οι Haas & Lennon σε αυτήν την πρώτη τους αναφορά, συμπέραναν ότι η συνολική συχνότητα παραισθησίας μετά από τοπική αναισθησία είναι χαμηλή, με 14 περιστατικά σε 11,000,000 εγχύσεις. 2 Σε μια επόμενη αναφορά,  η συχνότητα παραισθησίας ήταν 2.05 ανά εκατομμύριο εγχύσεων ενός τοπικού αναισθητικού 4%. 51 Μια περισσότερο πρόσφατη μελέτη, συμπέρανε ότι η συχνότητα παραισθησίας είτε από την αρτικαΐνη ή την πριλοκαίνη ήταν κοντά σε μια ανά 500,000 εγχύσεις 52 και τελευταίες αναφορές κυμαίνονται από 1:20,000 έως 1:850,000. 49-50, 53

Ερμηνεία του προβλήματος της παραισθησίας

  Προσπαθώντας να εκτιμήσουμε τα αποτελέσματα των ερευνών δεν μπορούμε να αγνοήσουμε, ότι τα δεδομένα που αφορούν τις περιπτώσεις παραισθησίας, προέρχονται από αναφορές εθελοντών και δεν υπάρχει τεκμηριωμένη προοπτική έρευνα. Αν και ο μηχανισμός της παραισθησίας είναι άγνωστος, εντούτοις, διάφορες θεωρίες προτείνουν, ότι η βλάβη στο γλωσσικό νεύρο περιλαμβάνει: άμεσο τραυματισμό από την βελόνη, σχηματισμό αιματώματος εντός του νεύρου, και τοξικότητα από το τοπικό αναισθητικό. 5 Η πιθανότητα βλάβης του γλωσσικού νεύρου μετά από στελεχιαία του κάτω φατνιακού νεύρου έχει αναφερθεί ότι είναι μεταξύ 0.15 και 0.54%. 54,55  Οι Harn & Durham  αποδεικνύουν, ότι η τεχνική της έγχυσης καθεαυτή, έχει ένα αυξημένο ρίσκο πρόκλησης τραυματισμού του νεύρου, επειδή ειδικά όσον αφορά την κλασική τεχνική της στελεχιαίας του κάτω φατνιακού νεύρου, το γλωσσικό νεύρο βρίσκεται πάνω στην διαδρομή της βελόνης και μπορεί να τεντωθεί όταν το στόμα του ασθενούς είναι διάπλατα ανοικτό. 55  Αυτή η ερμηνεία εξηγεί επίσης, το γιατί δεν υπάρχουν στην βιβλιογραφία αναφορές παραισθησίας από χρήση εναλλακτικών τεχνικών στελεχιαίας. Στην 10χρονη εμπειρία μας από την άσκηση των φοιτητών της οδοντιατρικής στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, όσον αφορά την κλασική τεχνική στελεχιαίας του κάτω φατνιακού νεύρου,  περίπου 1000 στελεχιαίες λαμβάνουν χώρα σε ετήσια βάση, όπου γίνεται διείσδυση της βελόνης χωρίς έγχυση διαλύματος τοπικού αναισθητικού, είχαμε μόνο μια περίπτωση παραισθησίας η οποία διήρκεσε 6 μήνες. Αυτό και μόνο εξηγεί την εκδοχή του τραύματος του νεύρου από την βελόνη της τοπικής αναισθησίας. Μια ερώτηση που θα μπορούσε λογικά κάποιος να θέσει, είναι ότι αν τα αναισθητικά διαλύματα ήταν όντως νευροτοξικά, δεν θα περίμενε κανείς, αυτού του τύπου η νευρική βλάβη να εμφανιστεί και σε άλλες περιοχές πλην της κάτω γνάθου; Και επιπλέον, αφού η αρτικαΐνη έχει τόσο ευρεία χρήση σε όλον τον κόσμο, δεν θα έπρεπε να υπάρχουν παρόμοιες αναφορές παραισθησίας στο Medline (1966-2006) και σε άλλες μη οδοντιατρικές χειρουργικές ειδικότητες όπως π.χ. οφθαλμολογία, ορθοπεδική; 56

Ένα άλλο θέμα, έχει να κάνει με την συγκέντρωση των χορηγούμενων τοπικών αναισθητικών. Στο παρελθόν οι Kroin και συν, μελέτησαν την νευροτοξικότητα της λιδοκαΐνης σε συγκεντρώσεις 1%, 2%, και 4%. Έγχυση λιδοκαΐνης 4%, οδήγησε σε πλήρη απώλεια της  αγωγιμότητας και αξιοσημείωτη εκφύλιση των νευρικών ινών, ενώ αντίθετα η έγχυση λιδοκαΐνης 1% δεν προκάλεσε καμία νευροτοξική αντίδραση. 57  Επιπλέον, οι Werdehausen και συν βρήκαν, ότι όλα τα τοπικά αναισθητικά ήταν νευροτοξικά ανάλογα με την συγκέντρωση τους, ακόμα και σε κλινικά χρησιμοποιούμενες συγκεντρώσεις. 58

Συμπεράσματα

Αναφορικά με την αποτελεσματικότητα της αρτικαίνης στην τοπική αναισθησία, σε σύγκριση με την λιδοκαΐνη, τα δεδομένα των ερευνών υποστηρίζουν μια υπεροχή της αρτικαίνης έναντι της λιδοκαίνης στην τοπική δι εμποτίσεως, αλλά υπάρχει αδύνατη τεκμηρίωση για παρόμοιες διάφορες στην στελεχιαία αναισθησία. Ωστόσο διατρέχοντας τις έρευνες δεν είδαμε έστω και μια περίπτωση που να υπερέχει η λιδοκαΐνη έστω και μη στατιστικά σημαντικά.

Η παραισθησία μετά από έγχυση τοπικών αναισθητικών είναι ένα σπάνιο σύμβαμα. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, ένας μέσος οδοντίατρος, πλήρους απασχόλησης, μπορεί να περιμένει να του συμβεί ίσως ένα περιστατικό παραισθησίας στην σταδιοδρομία του. Για να μπορέσουμε να ισχυριστούμε όμως μια αυξημένη παραισθησία, χρειάζονται περαιτέρω ελεγχόμενες τυχαιοποιημένες προοπτικές μελέτες.

Βιβλιογραφία

  1. Malamed SF. Handbook of local anesthesia. St. Louis: Mosby. 2004
  2. Haas D A, Lennon D. A 21 year retrospective study of reports of paresthesia following local anesthetic administration. J Can Dent Assoc 1995; 61:319–330.
  1. Gaffen AS, Haas DA. Retrospective review of voluntary reports of nonsurgical paresthesia in dentistry. J Can Dent Assoc 2009; 75:579.
  2. Daubländer M, Müller R, Lipp MD. The incidence of complications associated with local anesthesia in dentistry. Anesth Prog 1997; 44:132-141.
  3. Garisto GA. Paresthesia following dental local anaesthetic administration in the United States.Thesis. University of Toronto 2010.
  4. Dower JS. A review of paresthesia in association with administration of local anesthesia. Dent Today 2003; 22:64-69.
  5. Hillerup S, Jensen R. Nerve injury caused by mandibular block analgesia. Int J Oral Maxillofac Surg 2006; 35: 437–443.
  6. Garisto GA, Gaffen AS, Lawrence HP, Tenenbaum HC, Haas DA. Occurrence of paresthesia after dental local anesthetic administration in the United States. J Am Dent Assoc 2010; 141: 836–844.
  7. Cornelius CP, Roser M, Wietholter H, Wolburg H. Nerve injection injuries due to local anesthetics. Experimental work. J Craniomaxillofac Surg 2000; 28:134–135
  8. Malamed SF, Gagnon S, Leblanc D. Articaine hydrochloride: a study of the safety of a new amide local anesthetic. J Am Dent Assoc 2001; 132:177–185.
  9. Kroin JS, Penn RD, Levy FE, Kerns JM. Effect of repetitive lidocaine infusion on peripheral nerve. Exp Neurol. 1986; 94:166-173
  10. Werdehausen R, Fazeli S, Braun S, Hermanns H, Essmann F, Hollmann MW, Bauer I, Stevens MF. Apoptosis induction by different local anaesthetics in a neuroblastoma cell line. Br J Anaesth 2009; 103:711-718.
  1. Yapp KE, Hopcraft MS, Parashos P. Articaine: a review of the literature. Br Dent J 2011; 210:323-329.
  2. Kämmerer PW, Palarie V, Daubländer M, Bicer C, Shabazfar N, Brüllmann D, Al-Nawas B. Comparison of 4% articaine with epinephrine (1:100,000) and without epinephrine in inferior alveolar block for tooth extraction: double-blind randomized clinical trial of anesthetic efficacy. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod 2011 (ahead of print)
  3. Oertel R, Rahn R, Kirch W. Clinical pharmacokinetics of articaine. Clin Pharmacokinet 1997; 33:417-425.
  4. Malamed SF, Gagnon S, Leblanc D. Efficacy of articaine: a new amide local anesthetic. J Am Dent Assoc 2000; 131:635-642.
  5. Johansen Orjan. Comparison of articaine and lidocaine used as dental local anesthetics. Thesis. University of Oslo. 2004
  6. Uihlein M. Analytical investigations with the local anesthetic ultracain (HOE 045).  Prakt Anaesth 1974; 9:152-157.
  7. Isen DA. Articaine: pharmacology and clinical use of a recently approved local anesthetic. Dent Today 2000; 19:72-77.
  8. Hintze A, Paessler L. Comparative investigations on the efficacy of articaine 4% (epinephrine 1:200,000) and articaine 2% (epinephrine 1:200,000) in local infiltration anaesthesia in dentistry – a randomised double-blind study. Clin Oral Investig 2006; 10: 145–150.
  9. Fritzsche C, Pässler L. Ultracain D-S und ultracain 2%‑suprarenin‑vergleichende untersuchungen zur lokalanästhesie in der zahnärztlichen chirurgie. Quintessenz 2000; 51:507–514.
  10. Tófoli G R, Ramacciato J C, de Oliveira P C, Volpato M C, Groppo F C, Ranali J. Comparison of effectiveness of 4% articaine associated with 1:100,000 or 1:200,000 epinephrine in inferior alveolar nerve block. Anesth Prog 2003; 50:164–168.
  11. Moore P A, Boynes S G, Hersh E V et al. The anesthetic efficacy of 4 percent articaine 1:200,000 epinephrine: two controlled clinical trials. J Am Dent Assoc 2006; 137:1572–1581.
  12. Moore P A, Doll B, Delie R A et al. Hemostatic and anesthetic efficacy of 4% articaine HCl with 1:200,000 epinephrine and 4% articaine HCl with 1:100,000 epinephrine when administered intraorally for periodontal surgery. J Periodontol 2007; 78:247–253.
  13. Winther JE, Nathalang B. Effectivity of a new local analgesic Hoe 40 045. Scand J Dent Res 1972; 80:272-278
  14. Costa CG, Tortamano IP, Rocha RG, Francischone CE, Tortamano N. Onset and duration periods of articaine and lidocaine on maxillary infiltration. Quintessence Int 2005; 36:197–201.
  15. Oliveira PC, Volpato MC, Ramacciato JC, Ranali J. Articaine and lignocaine efficiency in infiltration anaesthesia: a pilot study. Br Dent J 2004; 197:45–46.
  16. Vähätalo K, Antila H, Lehtinen R. Articaine and lidocaine for maxillary infiltration anesthesia. Anesth Prog 1993; 40:114–116.
  17. Ruprecht S, Knoll-Kohler E. A comparative study of eqiumolar solutions of lidocaine and articaine for anesthesia. A randomized double-blind cross-over study. Schweiz Monatsschr Zahnmed 1991; 101:1286-90
  18. Fan S, Chen WL, Yang ZH, Huang ZQ. Comparison of the efficiencies of permanent maxillary tooth removal performed with single buccal infiltration versus routine buccal and palatal injection. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod 2009; 107:359-363.
  19. Uckan SDayangac EAraz K. Is permanent maxillary tooth removal without palatal injection possible? Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod 2006; 102:733-735.
  20. Ozec I, Tasdemir U, Gumus C, Solak O. Is it possible to anesthetize palatal tissues with buccal 4% articaine injection? J Oral Maxillofac Surg 2010; 68:1032-1037.
  21. Hassan S, Rao S, Sequeria J, Rai G. Efficacy of 4% articaine hydrochloride and 2% lignocaine hydrochloride in the extraction of maxillary premolars for orthodontic reasons. Annal Maxil S 2011; 1:14-18.
  22. Kanaa MD, Whitworth JM, Corbett IP, Meechan JG. Articaine and lidocaine mandibular buccal infiltration anesthesia: a prospective randomized double-blind cross-over study. J Endod 2006; 32:296–298.
  23. Robertson D, Nusstein J, ReaderA, Beck M, McCartney M. The anesthetic efficacy of articaine in buccal infiltration of mandibular posterior teeth. J Am Dent Assoc 2007; 138:1104-1112.
  24. Batista da Silva C, Berto LA, Volpato MC,  Ramacciato JCMotta RHRanali JGroppo FC. Anesthetic efficacy of articaine and lidocaine for incisive/mental nerve block. J Endod 2010; 36: 438–441.
  25. Berlin J, Nusstein J, Reader A, Beck M, Weaver J. Efficacy of articaine and lidocaine in a primary intraligamentary injection administered with a computer-controlled local anesthetic delivery system. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod 2005; 99: 361–366.
  26. Mikesell P, Nusstein J, Reader A, Beck M, Weaver J. A comparison of articaine and lidocaine for inferior alveolar nerve blocks. J Endod 2005; 31: 265–270.
  27. Donaldson D, James-Perdok L, Craig B J, Derkson G D, Richardson A S. A comparison of Ultracaine DS (Articaine HCl) and Citanest forte (Prilocaine HCl) in maxillary infiltration and mandibular nerve block. J Can Dent Assoc 1987; 53: 38–42.
  28. Claffey E, Reader A, Nusstein J, Beck M, Weaver J. Anesthetic efficacy of articaine for inferior alveolar nerve blocks in patients with irreversible pulpitis. J Endod 2004; 30: 568–571.
  29. Sierra Rebolledo A, Delgado Molina E, Berini Aytís L, Gay Escoda C. Comparative study of the anesthetic efficacy of 4% articaine versus 2% lidocaine in inferior alveolar nerve block during surgical extraction of impacted lower third molars. Med Oral Patol Oral Cir Bucal 2007; 12:E139-144.
  30. Colombini B L, Modena K C, Calvo A M et al. Articaine and mepivacaine efficacy in postoperative analgesia for lower third molar removal: a double-blind, randomized, crossover study. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod 2006; 102: 169–174.
  31. Aggarwal V, Jain A, Kabi D. Anesthetic efficacy of supplemental buccal and lingual infiltrations of articaine and lidocaine after an inferior alveolar nerve block in patients with irreversible pulpitis. J Endod 2009; 35: 925–929.
  32. Paxton KThome DE. Efficacy of articaine formulations: quantitative reviews. Dent Clin North Am 2010; 54:643-653.
  33. Brandt Ryan. Efficacy of local anesthetics in clinical dentistry. Thesis. University of Michingan. 2010
  1. Haas D A, Lennon D. A review of local anesthetic-induced paresthesia in Ontario in 1994 (abstract 1834). J Dent Res 1996; 75(Spec Iss): 247.
  2. Miller P A, Haas D A. Incidence of local anaesthetic-induced neuropathies in Ontario from 1994–1998 (abstract 3869). J Dent Res 2000; 79(Spec Iss): 627.
  1. Bernsen P L. Peripheral facial nerve paralysis after local upper dental anaesthesia. Eur Neurol 1993; 33: 90–91.
  2. Nusstein J, Burns Y, Reader A, Beck M, Weaver J. Injection pain and postinjection pain of the palatal-anterior superior alveolar injection, administered with the Wand Plus system, comparing 2% lidocaine with 1:100,000 epinephrine to 3% mepivacaine. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod 2004; 97: 164–172.
  1. Pogrel M A, Bryan J, Regezi J. Nerve damage associated with inferior alveolar nerve blocks. J Am Dent Assoc 1995; 126: 1150–1155.
  2. Pogrel M A, Thamby S. Permanent nerve involvement resulting from inferior alveolar nerve blocks. J Am Dent Assoc 2000; 131: 901–907.
  3. Pogrel M A. Permanent nerve damage from inferior alveolar nerve blocks – an update to include articaine. J Calif Dent Assoc 2007; 35: 271–273.
  4. Haas D A, Lennon D. A review of local anesthetic-induced paresthesia in Ontario in 1994 (abstract 1834). J Dent Res 1996; 75(Spec Iss): 247.
  5. Miller P A, Haas D A. Incidence of local anaesthetic-induced neuropathies in Ontario from 1994–1998 (abstract 3869). J Dent Res 2000; 79(Spec Iss): 627.
  6. Pogrel M A, Schmidt B L, Sambajon V, Jordan R C. Lingual nerve damage due to inferior alveolar nerve blocks: a possible explanation. J Am Dent Assoc 2003; 134: 195–199.
  7. Krafft T C, Hickel R. Clinical investigation into the incidence of direct damage to the lingual nerve caused by local anaesthesia. J Craniomaxillofac Surg 1994; 22: 294–296.
  8. Harn S D, Durham T M. Incidence of lingual nerve trauma and postinjection complications in conventional mandibular block anesthesia. J Am Dent Assoc 1990; 121: 519–523.
  9. Vree TB, Gielen MJ. Clinical pharmacology and the use of articaine for local and regional anaesthesia.Best Pract Res Clin Anaesthesiol 2005; 19:293-308.

 

Single Post Navigation

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: